Zorg · Verworpen
Kamer wijst onderzoek naar effect van no-showboetes af
De Tweede Kamer verwierp een motie die wilde laten vergelijken of ziekenhuizen met een no-showtarief minder gemiste afspraken hebben en of landelijk beleid kan helpen. Daardoor ontstond geen landelijke onderzoeksopdracht en blijven ziekenhuizen zelf bepalen welke aanpak zij gebruiken.
Gepubliceerd door Panopta op Bijgewerkt op
In gewone taal
Wat stelde deze motie voor?
De motie legde deze keuze voor: het effect van no-showboetes in ziekenhuizen in kaart brengen.
De Tweede Kamer verwierp het voorstel met 50 zetels voor en 100 tegen. De gevraagde verandering volgt daarom niet uit deze motie.
Motie van het lid Coenradie c.s. over het effect van no-showboetes in ziekenhuizen in kaart brengen
De gevraagde verandering volgt daarom niet uit deze motie. Lees wat een motie juridisch betekent.
Context
Waar dit echt over gaat
De motie vroeg om twee samenhangende onderzoeken: aantonen of ziekenhuizen met no-showboetes minder wegblijvers hebben dan ziekenhuizen zonder zo'n tarief, en nagaan of landelijk beleid niet nagekomen ziekenhuisafspraken kan terugdringen. Zij stelde geen onderzoeksopzet, deadline of vooraf gekozen landelijke maatregel vast.3
VWS meldde in december 2025 dat er geen landelijke registratie van no-shows of de bijbehorende kosten bestaat. Volgens het ministerie verschillen percentages, oorzaken, mogelijke opbrengsten en administratiekosten per ziekenhuis en zelfs per specialisme; ziekenhuizen gebruiken daarom onder meer sms, e-mail, telefoontjes, online afspraakbeheer en soms een tarief.5
Een ziekenhuis mag nu zelf bepalen of en wanneer het een wegblijftarief rekent. De patiënt moet vooraf zijn geïnformeerd en betaalt het bedrag zelf, buiten de zorgverzekering. VWS beschrijft het tarief als civielrechtelijke schadevergoeding, niet als strafrechtelijke boete, en noemt overmacht als mogelijke reden waarom het tarief niet geldt.56
Tijdens het debat wilde de minister de motie alleen oordeel Kamer geven bij een smallere uitleg: het signaal opnieuw bij ziekenhuisverenigingen neerleggen en daar naar tariefeffecten vragen. Coenradie hield vast aan de bredere tekst, waarna de minister de motie ontraadde; de Kamer verwierp haar later.24
Wie raakt dit?
Geen landelijke vergelijking van no-showtarieven
De verwerping verandert geen tarief, patiëntenrekening of afspraakprocedure. De bronnen leggen wel de bestaande lokale route en het onderzoeksgebrek bloot, maar meten niet hoeveel Nederlandse no-shows een tarief of ander landelijk beleid zou voorkomen.
Lokale registraties gebruiken niet noodzakelijk dezelfde definitie en geven zonder totaal aantal afspraken of vergelijkbare patiëntgroepen geen landelijk percentage of effect.
De proef betrof één polikliniek, een ander zorgstelsel en een al lage no-showbasis; zij bewijst niet wat tarieven in Nederlandse ziekenhuizen doen.
De studies verschillen in land, afdeling en berichtvorm en vormen geen Nederlandse effectmeting of onderbouwing voor één verplicht landelijk beleid.
Een directe effectschatting ontbreekt omdat Nederland geen uniforme landelijke no-showregistratie heeft, ziekenhuizen en specialismen verschillende populaties en maatregelen kennen en geen vergelijkende Nederlandse studie het tariefeffect isoleert. De verworpen motie stelde bovendien geen interventie, meetmethode of uitvoeringsperiode in.
Zo lees je dit: De signalen beschrijven de datakloof, één begrensde buitenlandse proef en breder onderzoek naar herinneringen. Ze zijn geen optelsom, landelijke nulmeting of voorspelling van het effect van een Nederlands no-showtarief.
De politieke keuze
Wat vroeg de motie?
De regering moest in kaart brengen of ziekenhuizen met no-showboetes aantoonbaar minder wegblijvers hebben en of landelijk beleid het aantal niet nagekomen ziekenhuisafspraken kan terugdringen.3
Feit en onzekerheid
Wat weten we nu?
- Vaststaat dat de Kamer het verzoek om tariefeffecten en de mogelijkheid van landelijk beleid in kaart te brengen heeft verworpen.23
- Vaststaat dat ziekenhuizen nu zelf beslissen of zij een wegblijftarief hanteren en patiënten daar vooraf over moeten informeren; het bedrag is niet declareerbaar bij de zorgverzekeraar.56
- Vaststaat dat VWS eind 2025 geen landelijke registratie van no-shows en de daaruit voortkomende kosten beschikbaar had.5
- Niet vastgesteld is of vergelijkbare Nederlandse ziekenhuizen of specialismen met een tarief minder no-shows hebben wanneer patiëntkenmerken, herinneringen, wachttijd en afspraaktype worden meegenomen.58
- Niet vastgesteld is welke landelijke maatregel eventueel beter zou werken dan lokaal maatwerk en hoe toegankelijkheid, uitzonderingen, inningskosten en begrijpelijke communicatie daarbij moeten worden afgewogen.569
- De geraadpleegde bronnen noemen na de verwerping geen vaste datum voor een landelijke vergelijking, kabinetsreactie of openbare rapportage over no-showtarieven.245
Van besluit naar gevolg
Wat gebeurde er, en wat volgt?
Officiële identiteit
Kamerstuk 29 282, nr. 655
- Officiële titel
- Motie van het lid Coenradie c.s. over het effect van no-showboetes in ziekenhuizen in kaart brengen
- Indieners
- Ingediend
- 24 juni 2026
- Besloten
- 30 juni 2026
- Type en stadium
- Motie · Verworpen
Onderdeel van een motieserie. Dit voorstel vroeg om het effect van no-showboetes in ziekenhuizen in kaart brengen; de nabijgelegen motie legt een andere vraag binnen hetzelfde dossier voor.
Volledige stemregistratie
Wie stemde voor en wie tegen?
50 voor · 100 tegen. Wanneer een fractie verdeeld stemde, toont Panopta de fractie aan beide kanten en benoemt het de gekoppelde individuele stemmen. Bekijk de actuele zetelverdeling of vergelijk het parlementaire spoor van partijen.
- VVD22 zetels
- JA219 zetels
- FVD7 zetels
- BBB3 zetels
- SGP3 zetels
- SP3 zetels
- 50PLUS2 zetels
- Keijzer1 zetel
- D6626 zetels
- PRO20 zetels
- PVV19 zetels
- CDA18 zetels
- Groep Markuszower7 zetels
- ChristenUnie3 zetels
- DENK3 zetels
- PvdD3 zetels
- Volt1 zetel
De motie kreeg 50 zetels voor en 100 tegen. Acht fracties steunden haar en negen fracties stemden tegen. Voor aanneming waren 76 zetels nodig, zodat het voorstel 26 zetels tekortkwam en geen onderzoeksopdracht aan de regering werd.
Zien en horen
De stemming in 20 seconden
Het geregistreerde stemmoment bij deze motie, met de tekstuele uitslag ernaast.
- Uitslag
- Verworpen
- Datum
- 30 juni 2026
- Duur
- 17 seconden
Tekstbeschrijving
AankondigingDe voorzitter kondigt de motie-Coenradie c.s. over het effect van no-showboetes in ziekenhuizen in kaart brengen (29282, nr. 655) aan.
UitslagDe geregistreerde uitslag is verworpen.
Beeld: Tweede Kamer der Staten-Generaal (bewerkt)
Controlelaag
Bronnen en onderbouwing
Bekijk per bron wat erin staat, waarom Panopta haar gebruikt en waar de onderbouwing ophoudt.
- 1Open bron bij Tweede Kamer Open Data
Motie van het lid Coenradie c.s. over het effect van no-showboetes in ziekenhuizen in kaart brengen
Tweede Kamer Open Data 24 juni 2026 Tweede Kamer-zaakrecord
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Het bevroren autoriteitsrecord bevat de zaakidentiteit, formele titel, indieners, indieningsdatum en parlementaire koppelingen van de motie.
Waarom relevant voor dit besluit
Het verankert exact welk formeel voorstel Panopta uitlegt zonder de Tweede Kamer-data opnieuw te onderzoeken.
Hiervoor gebruikt
- zaakidentiteit
- formele titel
- indieners
- indieningsdatum
Wat deze bron niet bewijst
Het zaakrecord bevat niet het dictum en wordt niet gebruikt voor onderzoek naar no-shows, tarieven, kosten of effecten.
- 2Open bron bij Tweede Kamer Open Data
Stemmingsregistratie: verworpen
Tweede Kamer Open Data 30 juni 2026 Tweede Kamer-beslisrecord
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Het bevroren autoriteitsrecord bevat de verworpen uitslag, volledige fractierichting, 150 geregistreerde zetels en de gevalideerde stemdatum.
Waarom relevant voor dit besluit
Het is de autoriteitslaag voor status, stemverhaal, zeteltelling, meerderheidsgrens en stemdatum.
Hiervoor gebruikt
- verworpen
- 50 zetels voor
- 100 zetels tegen
- meerderheid 76
- stemdatum 30 juni 2026
Wat deze bron niet bewijst
De stemming verklaart niet waarom afzonderlijke fracties stemden en meet geen tarief- of no-showeffect.
- 3Open bron bij Tweede Kamer der Staten-Generaal
Kamerstuk 29 282, nr. 655
Tweede Kamer der Staten-Generaal 24 juni 2026 Volledige officiële motietekst
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
De motie vraagt of ziekenhuizen met no-showboetes aantoonbaar minder wegblijvers hebben en of landelijk beleid niet nagekomen ziekenhuisafspraken kan terugdringen.
Waarom relevant voor dit besluit
Deze bron bepaalt beide materiële onderzoeksvragen, de afbakening tot ziekenhuizen en de koppeling tussen lokale tariefpraktijk en mogelijk landelijk beleid.
Hiervoor gebruikt
- request
- ziekenhuizen
- no-showboetes
- aantoonbaar minder wegblijvers
- landelijk beleid
Wat deze bron niet bewijst
De motie bevat geen onderzoeksopzet, vergelijkingsgroep, deadline, tariefbedrag, uitzondering, budget of vooraf gekozen landelijke maatregel.
- 4Open bron bij Tweede Kamer der Staten-Generaal
Plenair verslag vergadering 86
Tweede Kamer der Staten-Generaal 24 juni 2026 Officieel plenair verslag
Link gecontroleerd opBekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
De minister bood oordeel Kamer bij een smallere interpretatie: het signaal opnieuw onder de aandacht brengen bij ziekenhuisverenigingen en daar navraag doen naar effecten. Coenradie hield vast aan de tekst, waarna de minister de motie ontraadde.
Waarom relevant voor dit besluit
De bron legt het concrete politieke verschil vast tussen een beperkte branche-uitvraag en de bredere onderzoeks- en beleidsvraag in het dictum.
Hiervoor gebruikt
- kabinetsappreciatie
- smallere interpretatie
- brancheverenigingen
- navraag naar effecten
- motie ontraden
Wat deze bron niet bewijst
De uitwisseling legt geen zelfstandige toezegging, onderzoeksdeadline of reden voor de stem van iedere fractie vast.
- 5Open bron bij Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Antwoorden op Kamervragen over niet nagekomen ziekenhuisafspraken
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport 5 december 2025 Officiële beantwoording van Kamervragen
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
VWS meldt dat geen landelijke registratie van no-shows en kosten bestaat, beschrijft verschillen per ziekenhuis en specialisme, noemt herinneringen en tarieven als lokale maatregelen en legt de civielrechtelijke randvoorwaarden uit.
Waarom relevant voor dit besluit
De bron vult de actuele gegevensgrens, het lokale uitvoeringsmechanisme, betrokken groepen en de bestuurlijke reden voor maatwerk in.
Hiervoor gebruikt
- geen landelijke registratie
- geen landelijk kostentotaal
- verschillen per ziekenhuis en specialisme
- lokale maatregelen
- civielrechtelijke grondslag
- overmacht
- maatwerk
Wat deze bron niet bewijst
De antwoorden geven geen vergelijkende effectmeting, uniforme no-showdefinitie, ziekenhuispercentage, kostendekkend tarief of bewijs dat één maatregel overal werkt.
- 6Open bron bij Rijksoverheid
Moet ik een boete betalen als ik niet op een ziekenhuisafspraak kom?
Rijksoverheid geraadpleegd 9 augustus 2026 Actuele officiële publieksuitleg
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Rijksoverheid legt uit dat ziekenhuizen zelf bepalen of en wanneer zij een wegblijftarief rekenen, patiënten vooraf moeten informeren en het bedrag niet bij de zorgverzekeraar kan worden gedeclareerd.
Waarom relevant voor dit besluit
De bron vertaalt het bestaande mechanisme naar het concrete gevolg voor een patiënt zonder te suggereren dat de verworpen motie iets veranderde.
Hiervoor gebruikt
- ziekenhuis bepaalt tariefbeleid
- vooraf informeren
- patiënt betaalt zelf
- niet declareerbaar
Wat deze bron niet bewijst
De pagina geeft geen uniform bedrag, landelijk bereik, effect op no-shows of volledige civielrechtelijke beoordeling van een individuele rekening.
- 7Open bron bij EenVandaag
Zeker 800.000 mensen kwamen niet opdagen voor ziekenhuisafspraak
EenVandaag 12 juli 2025 Journalistieke uitvraag onder ziekenhuisorganisaties
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
EenVandaag telde bij deelnemende ziekenhuisorganisaties minstens 800.000 geregistreerde no-shows per jaar, beschreef uiteenlopende lokale definities en kosten en meldde dat ongeveer dertig organisaties niet antwoordden.
Waarom relevant voor dit besluit
De uitvraag verklaart de herkomst en begrenzing van het getal in de motie en toont welke lokale maatregelen ziekenhuizen in 2025 rapporteerden.
Hiervoor gebruikt
- herkomst 800.000
- onvolledige respons
- lokale variatie
- vier tarieven in responsgroep
- herinneringen en afspraakbeheer
Wat deze bron niet bewijst
De uitvraag is geen volledige landelijke registratie, telt afspraken in plaats van aantoonbaar unieke mensen en vergelijkt het effect van tarieven niet causaal.
- 8Open bron bij BMJ Open
Effectiveness and cost-effectiveness of fining non-attendance at public hospitals
BMJ Open 13 april 2018 Gerandomiseerde gecontroleerde studie
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Een Deense proef verdeelde 6.746 afspraken van één orthopedische polikliniek over een aangekondigde boete van DKK 250 en geen boete. In beide groepen bleef ongeveer 5 procent van de niet-geannuleerde afspraken onbezocht; het verschil was niet statistisch significant.
Waarom relevant voor dit besluit
Dit is het dichtstbijzijnde gevonden experimentele onderzoek naar precies een financiële sanctie bij een poliklinische no-show.
Hiervoor gebruikt
- boete-interventie
- gerandomiseerde vergelijking
- geen aantoonbaar verschil
- administratiekosten
- buitenlandse context
Wat deze bron niet bewijst
De studie betreft één Deense orthopedische polikliniek in 2015, een ander zorgstelsel en een al lage uitgangswaarde; overdracht naar Nederlandse ziekenhuizen is niet aangetoond.
- 9Open bron bij BMC Health Services Research
Behavioural economic interventions to reduce health care appointment non-attendance
BMC Health Services Research 23 oktober 2023 Systematische review en meta-analyse
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
De review omvat 61 gecontroleerde of quasi-experimentele studies. Verreweg de meeste onderzochten herinneringen; over verschillende zorgafdelingen was er steun voor sms-, telefoon- en postherinneringen, terwijl alternatieve gedragsinterventies veel minder waren onderzocht.
Waarom relevant voor dit besluit
De bron plaatst de vraag naar breder beleid naast een beter onderzochte niet-financiële route en maakt zichtbaar waar het bewijs nog beperkt is.
Hiervoor gebruikt
- herinneringssystemen
- verschillende zorgafdelingen
- beperkt bewijs alternatieven
- contextafhankelijke uitvoering
Wat deze bron niet bewijst
De geïncludeerde studies verschillen in land, populatie en interventie; de review beoordeelt geen Nederlands landelijk beleid en levert geen effectschatting voor deze motie.
