Onderwijs en wetenschap · Aangenomen
Kamer vraagt gerichte onderwijsaanpak tegen antisemitisme
De Kamer nam een motie aan die de regering vraagt om een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs. De motie noemt geen maatregelen, onderwijssectoren, budget of termijn; de uitwerking moet nog volgen.
Gepubliceerd door Panopta op Bijgewerkt op
In gewone taal
Wat stelde deze motie voor?
De motie legde deze keuze voor: een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs.
De Tweede Kamer nam het voorstel aan met 99 zetels voor en 51 tegen. Daarmee ligt er een politieke opdracht aan het kabinet; deze uitslag zegt nog niet dat het verzoek al is uitgevoerd.
Motie van het lid Raijer over een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs
Daarmee ligt er een politieke opdracht aan het kabinet; deze uitslag zegt nog niet dat het verzoek al is uitgevoerd. Lees wat een motie juridisch betekent.
Context
Waar dit echt over gaat
Raijer diende de motie in bij de behandeling van de Wet vrij en veilig onderwijs. Het dictum bestaat uit één brede opdracht: de regering moet komen tot een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs, naar aanleiding van intimidatie en antisemitisme waarmee Joodse leerlingen en studenten volgens de motie vaker worden geconfronteerd.3
Voor de motie lag er al een landelijke Strategie Bestrijding Antisemitisme 2024-2030. In de actualisatie van 10 april 2026 beschreef het kabinet voor het hoger onderwijs onder meer training van vertrouwenspersonen, betere klacht- en meldstructuren, samenwerking met de lokale veiligheidsdriehoek en ondersteuning door OCW en de NCAB.4
Voor leraren en schoolleiders in het primair en voortgezet onderwijs bestaat sinds 2024 een specifieke handreiking voor het herkennen, behandelen en tegengaan van antisemitische uitingen in de klas en schoolomgeving. Dat hulpmiddel is een bestaande sectorroute en niet automatisch de brede aanpak waartoe de motie oproept.46
De opdracht kan dus voortbouwen op bestaande maatregelen, maar de motie legt niet vast hoe scholen, mbo-instellingen, hogescholen en universiteiten daarin worden afgebakend. Ook blijft open of de regering kiest voor onderwijsbeleid, training, monitoring, financiering, toezicht of een combinatie daarvan.346
Wie raakt dit?
Meldingen verschillen sterk per schooltype
De motie bevat geen doelgroepomvang of meetbaar effectdoel. De Onderwijsinspectie biedt wel een recent nulbeeld uit antwoorden van schoolleiders, waarmee zichtbaar wordt dat gemelde antisemitische uitingen per schooltype verschillen.
Zo lees je dit: De percentages komen uit vier steekproeven onder schoolleiders. Ze tellen geen incidenten of slachtoffers, dekken mbo en hoger onderwijs niet en meten geen effect van de motie.
De politieke keuze
Wat vroeg de motie?
De regering moet komen tot een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs.3
Feit en onzekerheid
Wat weten we nu?
- Vaststaat dat de Kamer de regering vraagt om een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs en dat dit verzoek is aangenomen.23
- Vóór de indiening bestonden al rijksbrede en sectorale maatregelen, waaronder de Strategie Bestrijding Antisemitisme, acties voor sociale veiligheid in het hoger onderwijs en een handreiking voor scholen.46
- De Onderwijsinspectie rapporteerde voor 2024-2025 uiteenlopende percentages schoolleiders die antisemitische uitingen als veiligheidsincident noemden: van 1% in het basisonderwijs tot 18% in het voortgezet onderwijs.5
- Niet bepaald is wat de regering onder een gerichte aanpak verstaat en welke combinatie van preventie, onderwijsinhoud, ondersteuning, melding, toezicht of handhaving daaronder valt.346
- De motie maakt niet duidelijk of alle onderwijssectoren dezelfde aanpak krijgen en welke taken bij OCW, andere ministeries, de NCAB, besturen of afzonderlijke onderwijsinstellingen komen te liggen.34
- Er is geen extra budget, invoeringsdatum, rapportagetermijn of prestatie-indicator aan dit verzoek gekoppeld.3
- De geraadpleegde bronnen tonen nog niet welke nieuwe maatregel het kabinet door deze motie toevoegt en hoe leerlingen, studenten en medewerkers daarvan in de praktijk iets zullen merken.346
Van besluit naar gevolg
Wat gebeurde er, en wat volgt?
- 1
Bestaande strategie geactualiseerd
Het kabinet actualiseerde de Strategie Bestrijding Antisemitisme en beschreef aanvullende maatregelen en uitvoeringsroutes voor onder meer scholen en hoger onderwijs.4
- 2
- 3
- 4
Bredere aanpak wordt geëvalueerd
Het kabinet verwacht in 2027 een tussentijdse evaluatie van de Strategie Bestrijding Antisemitisme. Die evaluatie is een controleerbaar breder ijkpunt, maar de bron noemt haar niet als uitvoering van deze motie.4
Officiële identiteit
Kamerstuk 36 777, nr. 52
- Officiële titel
- Motie van het lid Raijer over een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs
- Indieners
- Ingediend
- 17 juni 2026
- Besloten
- 30 juni 2026
- Type en stadium
- Motie · Aangenomen
Onderdeel van een motieserie. Dit voorstel vroeg om een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs; de nabijgelegen motie legt een andere vraag binnen hetzelfde dossier voor.
Volledige stemregistratie
Wie stemde voor en wie tegen?
99 voor · 51 tegen. Wanneer een fractie verdeeld stemde, toont Panopta de fractie aan beide kanten en benoemt het de gekoppelde individuele stemmen. Bekijk de actuele zetelverdeling of vergelijk het parlementaire spoor van partijen.
- VVD22 zetels
- PRO20 zetels
- PVV19 zetels
- JA219 zetels
- Groep Markuszower7 zetels
- BBB3 zetels
- ChristenUnie3 zetels
- DENK3 zetels
- PvdD3 zetels
- SGP3 zetels
- SP3 zetels
- 50PLUS2 zetels
- Keijzer1 zetel
- Volt1 zetel
- D6626 zetels
- CDA18 zetels
- FVD7 zetels
D66, CDA en FVD stemden tegen, samen 51 zetels. De overige veertien fracties steunden de motie met 99 zetels; dat is 23 zetels boven de vereiste meerderheid van 76.
Zien en horen
De stemming in 20 seconden
Het geregistreerde stemmoment bij deze motie, met de tekstuele uitslag ernaast.
- Uitslag
- Aangenomen
- Datum
- 30 juni 2026
- Duur
- 15 seconden
Tekstbeschrijving
AankondigingDe voorzitter kondigt de motie-Raijer over een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs (36777, nr. 52) aan.
UitslagDe geregistreerde uitslag is aangenomen.
Beeld: Tweede Kamer der Staten-Generaal (bewerkt)
Controlelaag
Bronnen en onderbouwing
Bekijk per bron wat erin staat, waarom Panopta haar gebruikt en waar de onderbouwing ophoudt.
- 1Open bron bij Tweede Kamer Open Data
Motie van het lid Raijer over een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs
Tweede Kamer Open Data 17 juni 2026 Tweede Kamer-zaakrecord
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Bevroren autoriteitsrecord voor de zaakidentiteit, formele titel en indiener van de motie.
Waarom relevant voor dit besluit
Verankert exact welke parlementaire zaak wordt uitgelegd en houdt de officiële identiteit buiten de onderzoeksinterpretatie.
Hiervoor gebruikt
- zaakidentiteit
- formele titel
- indiener
- indieningsdatum
Wat deze bron niet bewijst
Het zaakrecord bevat niet het dictum en wordt niet gebruikt om de officiële identiteit opnieuw te beoordelen.
- 2Open bron bij Tweede Kamer Open Data
Stemmingsregistratie: aangenomen
Tweede Kamer Open Data 5 juli 2026 Tweede Kamer-beslisrecord
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Bevroren autoriteitsrecord voor de aangenomen uitslag, zeteltelling en gevalideerde stemdatum.
Waarom relevant voor dit besluit
Verankert de formele Kamerbeslissing en stemverdeling zonder de officiële stemming opnieuw te onderzoeken.
Hiervoor gebruikt
- aangenomen
- 99 voor en 51 tegen
- stemdatum 30 juni 2026
- meerderheid 76
Wat deze bron niet bewijst
De stemming schept een politieke opdracht, maar bewijst niet dat een concrete aanpak al is vastgesteld of uitgevoerd.
- 3Open bron bij Tweede Kamer der Staten-Generaal
Kamerstuk 36 777, nr. 52
Tweede Kamer der Staten-Generaal 18 juni 2026 Volledige officiële motietekst
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
De publicatie bevat de overwegingen en het dictum van Raijers motie. De regering wordt gevraagd te komen tot een gerichte aanpak van antisemitisme binnen het onderwijs.
Waarom relevant voor dit besluit
Deze tekst bepaalt de reikwijdte van het politieke verzoek en laat zien welke maatregelen, sectoren en termijnen niet zijn ingevuld.
Hiervoor gebruikt
- verzoek om gerichte aanpak
- Joodse leerlingen en studenten in de overweging
- ontbrekende maatregelen en termijn
- indieningsdatum 17 juni 2026
Wat deze bron niet bewijst
De motie beschrijft geen uitvoeringsplan en stelt niet vast dat de bestaande aanpak tekortschiet of welke nieuwe maatregel nodig is.
- 4Open bron bij Ministerie van Justitie en Veiligheid
Kamerbrief Antisemitismebestrijding
Ministerie van Justitie en Veiligheid 10 april 2026 Kamerbrief en beleidsactualisatie
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
De brief actualiseert de Strategie Bestrijding Antisemitisme 2024-2030 en reageert op de Taskforce Antisemitismebestrijding. Voor het onderwijs noemt het kabinet maatregelen op instellings- en stelselniveau en meerdere controleerbare vervolgmomenten in 2027.
Waarom relevant voor dit besluit
De brief toont welke aanpak vóór de motie al bestond, welke actoren nu betrokken zijn en via welke routes een bredere onderwijsaanpak kan worden uitgewerkt.
Hiervoor gebruikt
- bestaande rijksstrategie
- maatregelen voor hoger onderwijs
- rol van OCW en NCAB
- evaluatiemoment in 2027
Wat deze bron niet bewijst
De brief dateert van vóór de motie en noemt haar niet; bestaande maatregelen mogen daarom niet als uitvoering of direct effect van deze motie worden gepresenteerd.
- 5Open bron bij Inspectie van het Onderwijs
De Staat van het Onderwijs 2026
Inspectie van het Onderwijs 15 april 2026 Inspectierapport met sectorsteekproeven
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
Tabel 5.1.3b rapporteert per schooltype het aandeel bevraagde schoolleiders dat verschillende veiligheidsincidenten, waaronder antisemitische uitingen, noemde voor schooljaar 2024-2025. De tabel vermeldt ook de steekproefomvang per sector.
Waarom relevant voor dit besluit
Dit is een actuele bevoegde bron voor een begrensd nulbeeld van antisemitische uitingen in verschillende schooltypen.
Hiervoor gebruikt
- 1% bo, 9% so, 16% vso en 18% vo
- schooljaar 2024-2025
- steekproefomvang per schooltype
Wat deze bron niet bewijst
De percentages zijn antwoorden van schoolleiders, geen incident- of slachtoffertelling, dekken mbo en hoger onderwijs niet en meten geen effect van de motie.
- 6Open bron bij Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Handreiking omgaan met antisemitische incidenten op scholen
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 17 mei 2024 Officiële onderwijsbrochure
Bekijk Panopta's onderbouwing
Samenvatting van de bron
De handreiking is ontwikkeld voor leraren en schoolleiders in het primair en voortgezet onderwijs. Zij biedt hulp bij het herkennen, behandelen en tegengaan van antisemitische uitingen in de klas en schoolomgeving.
Waarom relevant voor dit besluit
De bron laat zien dat er al een specifieke praktische route voor scholen bestaat waarop een bredere kabinetsaanpak kan aansluiten.
Hiervoor gebruikt
- bestaand hulpmiddel voor scholen
- doelgroep leraren en schoolleiders
- herkennen en behandelen van incidenten
Wat deze bron niet bewijst
De handreiking geldt voor primair en voortgezet onderwijs, is geen landelijk uitvoeringsplan voor alle onderwijssectoren en vloeit niet voort uit deze motie.
