Panoptapolitiek die je kunt volgen
Brongebonden Panopta-paginaUitslag en stemmen komen uit Tweede Kamer Open Data; Panopta maakt de samenhang leesbaar.

Verkeer en infrastructuur · Verworpen

Geen verplichte betaalbaarheidstoets voor luchtvaartbeleid

De Kamer verwierp het verzoek om bij nieuw luchtvaartbeleid expliciet te laten zien wat maatregelen doen met de betaalbaarheid voor huishoudens. Het kabinet kreeg daardoor geen afzonderlijke opdracht voor zo'n toets; bestaande belastingen en onderzoeken lopen volgens hun eigen kaders door.

VerworpenIsmail el Abassi (DENK)

Gepubliceerd door Panopta op Bijgewerkt op

De kern uitgelegd

Betaalbaarheid bleef een ongedefinieerde toets

Breed verzoek, geen meetlat

De motie vraagt om bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk te maken. Zij definieert niet welke beleidsmaatregelen, huishoudgroepen, kosten, inkomensgrens of referentieperiode in zo'n toets moeten komen.3

Vliegbelasting is één concrete prijsfactor

In 2026 bedraagt de vliegbelasting € 30,25 per vertrekkende passagier per vlucht; transferpassagiers zijn uitgezonderd. De luchthaven brengt de belasting in rekening bij de luchtvaartmaatschappij, maar de bron schrijft niet voor hoeveel daarvan in elke ticketprijs terechtkomt.4

Een nieuw tariefstelsel staat al vast

Vanaf 1 januari 2027 wordt de vliegbelasting gedifferentieerd naar drie afstandsklassen op basis van de eindbestemming. Dat belastingstelsel is afzonderlijk wettelijk vastgesteld en is niet ontstaan door de verworpen motie.5

Bestaand onderzoek mist de huishoudmeetlat

Het onderzoek naar varianten van een afstandsafhankelijke vliegbelasting modelleert onder meer ticketprijzen, passagiers en vluchten. De gerapporteerde resultaten zijn niet uitgesplitst naar huishoudinkomen en leveren daarom niet de brede betaalbaarheidstoets waarom de motie vroeg.7

In gewone taal

Wat stelde deze motie voor?

De motie legde deze keuze voor: bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk maken.

De Tweede Kamer verwierp het voorstel met 42 zetels voor en 108 tegen. De gevraagde verandering volgt daarom niet uit deze motie.

Officiële formulering

Motie van het lid El Abassi over bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk maken

Procedureel gevolg

De gevraagde verandering volgt daarom niet uit deze motie. Lees wat een motie juridisch betekent.

Wie raakt dit?

Prijscomponent en inkomensverschil, geen beleidseffect

De beschikbare cijfers tonen één belastingbedrag en een duidelijk verschil in vliegdeelname naar inkomen. Ze meten niet wat nieuw luchtvaartbeleid doet met besteedbaar inkomen, ticketkeuze of noodzakelijke reizen van huishoudens.

€ 30,25vliegbelasting per vertrekkende passagier per vlucht; geen volledige ticketprijs4Gerelateerde maattarief 2026
29% / 63%aandeel dat minstens één keer vloog bij een huishoudinkomen tot en met modaal / meer dan twee keer modaal6Gerelateerde maatMobiliteitspanel Nederland 2025, personen van 12 jaar en ouder

Zo lees je dit: De cijfers ondersteunen dat betaalbaarheid en verdeling relevant zijn, maar geven geen grens voor betaalbaarheid en geen effectschatting van nieuw luchtvaartbeleid.

Wie raakt dit?

Verschillende groepen, verschillende gevolgen

Directe grondslag van de vliegbelasting

Vertrekkende passagiers4

De belasting geldt voor vertrekkende passagiers van twee jaar en ouder, met uitzondering van transferpassagiers; de uiteindelijke ticketprijs kan daarnaast uit veel andere componenten bestaan.

Relevante groep voor verdelingseffecten

Huishoudens tot en met modaal6

Deze inkomensgroep vloog in het KiM-panel minder vaak dan huishoudens boven twee keer modaal, maar dat verschil bewijst niet dat beleid of prijzen de oorzaak zijn.

Hoe Panopta dit impactbeeld maakte

Het belastingtarief is als actuele prijscomponent gebruikt en niet als volledige prijsstijging. De KiM-percentages blijven gekoppeld aan waargenomen vliegdeelname per inkomensgroep; er is geen causaal of financieel effect van de motie uit afgeleid.

Delen of publiceren

Publiceer dit Panopta-overzicht met bronvermelding Downloaden is de privacyvriendelijke standaard. Na upload op een eigen site maakt de afbeelding geen verbinding meer met Panopta. Bronnen in de visual: Tweede Kamer, Belastingdienst, Eerste Kamer, KiM en CE Delft
Download social card Download vierkant
Voorbeeld van de exportPanopta-overzicht van de verworpen motie over betaalbaarheid voor huishoudens bij nieuw luchtvaartbeleid.

De politieke keuze

Wat vroeg de motie?

Maak bij nieuw luchtvaartbeleid expliciet inzichtelijk wat de effecten zijn op de betaalbaarheid voor huishoudens.3

Feit en onzekerheid

Wat weten we nu?

Vaststaat
  • Ismail el Abassi diende het verzoek op 30 juni 2026 in.1
  • De Kamer verwierp de motie op 2 juli 2026 met 42 stemmen voor en 108 tegen.2
  • Voor 2026 is de vliegbelasting € 30,25 per vertrekkende passagier per vlucht, met een uitzondering voor transferpassagiers.4
Nog open
  • Niet vastgelegd is wanneer een vliegreis voor een huishouden betaalbaar heet en of de toets naar inkomen, huishoudtype, reisdoel of bestemming moet uitsplitsen.3
  • De motie bakent nieuw luchtvaartbeleid niet af; daardoor is onduidelijk of alleen prijsmaatregelen of ook capaciteit, geluid, bereikbaarheid en verduurzaming zouden meetellen.3
  • Het bestaande variantenonderzoek naar de afstandsafhankelijke vliegbelasting rapporteert geen effecten per huishoudinkomen; daarvoor blijft een afzonderlijke verdelingsanalyse nodig.7

Van besluit naar gevolg

Wat gebeurde er, en wat volgt?

1 / 5
  1. 1

    Wet door Eerste Kamer aanvaard

    De Eerste Kamer aanvaardde de wet die de vliegbelasting vanaf 2027 naar afstand differentieert.5

  2. 2

    Motie ingediend

    Ismail el Abassi vroeg om betaalbaarheid voor huishoudens expliciet mee te nemen in nieuw luchtvaartbeleid.13

  3. 3

    Motie verworpen

    De Kamer verwierp het verzoek met 42 stemmen voor en 108 tegen.2

  4. 4

    Eerste Kamer bespreekt tariefindeling

    De commissie Financiën heeft een bespreking gepland over de tariefindeling en de Europese consultatie rond de gedifferentieerde vliegbelasting.5

  5. 5

    Afstandstarieven gaan in

    De wet laat de vliegbelasting naar drie afstandsklassen op basis van de eindbestemming overgaan.5

Aanlooponderzoek · onderzoeksbeta

Wat gebeurde er vóór dit besluit?

Panopta controleerde voor ieder besluit dezelfde 10 openbare bronroutes, van 3 januari 2026 tot 2 juli 2026. Een match is een aanleiding om verder te kijken, geen bewijs van beïnvloeding.

Onderzoeksroutes met bronmatch
0
Eerdere besluiten getoond
8
Controles zonder match
0
Nog onvoldoende dekking
9

Geen directe publiceerbare match. Dat betekent niet dat er geen contact of invloed was. De uitklapbare controles laten zien welke routes zijn onderzocht en waar dekking nog ontbreekt.

Bekijk de 10 controles en hun grenzen
P1

Openbare agenda's

Nog niet vast te stellen

Geen directe match gevonden in de beschikbare agenda-items. Zonder een aaneengesloten dekkingsledger publiceert Panopta dit niet als nulresultaat.

Dit doorzoekt alleen de gepubliceerde openbare agenda's van bewindspersonen. Ongeplande, partijpolitieke of om veiligheids- en Woo-redenen weggelaten contacten kunnen ontbreken; een onderwerpsovereenkomst bewijst geen invloed.
P10

Eerdere besluiten binnen het onderwerp

Onderwerpcontext gevonden

45 eerdere besluiten binnen dezelfde hoofdindeling in de 180 dagen ervoor; de acht meest recente staan hieronder.

Dit zijn eerdere formele besluiten met dezelfde Panopta-hoofdindeling. Het zijn niet automatisch vergelijkbare voorstellen; de titel en bron blijven daarom zichtbaar.
P2

Externe inbreng bij de Kamer

Nog niet vast te stellen

Geen directe match gevonden in de beschikbare Kameractiviteiten. Agendapunten, documenten en aaneengesloten brondekking zijn nog niet volledig gecontroleerd, dus dit is geen nulresultaat.

De huidige productiecontrole omvat openbare Kameractiviteiten zoals rondetafelgesprekken, petities, werkbezoeken, gesprekken, hoorzittingen en technische briefings. Agendapunten en documenten worden pas onderdeel van een nulconclusie na een eigen dekkingsaudit. Een activiteit toont niet wie een standpunt heeft veroorzaakt.
P3

Consultatie en tekstoverlap

Nog niet vast te stellen

De huidige bronlaag kan consultatiekandidaten vinden, maar nog geen woordelijke overdracht veilig vaststellen.

Een onderwerpsovereenkomst met een internetconsultatie is nog geen argument-overdracht. Daarvoor moeten de ingediende tekst en de latere Kamerinbreng versieerbaar en woordelijk vergelijkbaar zijn.
P4

Openbare registers

Nog niet vast te stellen

Geen gedateerde onderwerp-match gevonden bij de gekoppelde indieners. De registers hebben nog geen persoons- en periodegebonden dekkingsledger, dus Panopta publiceert geen nulconclusie.

Dit vergelijkt alleen de officiële profielregisters van de indieners met het onderwerp. Een loopbaan, nevenfunctie, reis of gift is context en bewijst geen belangenverstrengeling of invloed op de stem.
P5

Verschil tussen stemblokken

Nog niet vast te stellen

Stemblokken kunnen pas eerlijk worden vergeleken wanneer contacten en externe inbreng aan fracties of woordvoerders zijn gekoppeld. Die actor-dekking is nog niet volledig.

Voor- en tegenstemmers zijn geen automatische controlegroep: partijen kunnen verschillende rollen, portefeuilles en toegang hebben. Panopta toont daarom geen asymmetriescore zonder vergelijkbare actor-dekking.
P6

Eerdere toezeggingen

Nog niet vast te stellen

Geen eerdere toezegging met een directe match gevonden in de beschikbare, aan activiteiten gekoppelde records. Zonder aaneengesloten dekkingsledger volgt geen nulconclusie.

Dit is een onderwerpmatch in de officiële toezeggingenregistratie. Alleen een expliciete dossier- of motieverwijzing maakt een toezegging direct aan dit besluit gekoppeld.
P7

EU-lobbyregister en Commissie-afspraken

Bronroute nog niet aangesloten

De EU-transparantieregister- en Commissieafsprakenroute is officieel gedocumenteerd, maar nog niet historisch en op organisatieniveau aangesloten op Panopta.

Zonder geaccepteerde organisatie-alias en aantoonbare periode-dekking publiceert Panopta geen treffer of nulconclusie uit deze bronnen.
P8

Partijfinanciering

Bronroute nog niet aangesloten

De officiële Wfpp-route voor partijfinanciering is gedocumenteerd, maar de verschillende meldingsdrempels en verslagperioden zijn nog niet als afzonderlijke reeksen aangesloten.

Een openbaar gemaakte gift is partijfinanciering en geen bewijs van contact, tegenprestatie of invloed. Panopta koppelt pas na exacte partij- of neveninstellingsresolutie.
P9

Publiek geld en opdrachten

Bronroute nog niet aangesloten

De officiële routes voor aanbestedingen en subsidies zijn nog niet uniform aan organisaties en dit besluit gekoppeld.

Een gift, subsidie of opdracht is economische context en geen bewijs van lobbycontact, tegenprestatie of invloed. Panopta toont pas resultaten na een controleerbare organisatiejoin.

Officiële identiteit

Kamerstuk 29 665, nr. 611

Officiële titel
Motie van het lid El Abassi over bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk maken
Ingediend
30 juni 2026
Besloten
2 juli 2026
Type en stadium
Motie · Verworpen

Onderdeel van een motieserie. Dit voorstel vroeg om bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk maken; de nabijgelegen motie legt een andere vraag binnen hetzelfde dossier voor.

Volledige stemregistratie

Wie stemde voor en wie tegen?

42 voor · 108 tegen. Wanneer een fractie verdeeld stemde, toont Panopta de fractie aan beide kanten en benoemt het de gekoppelde individuele stemmen. Bekijk de actuele zetelverdeling of vergelijk het parlementaire spoor van partijen.

Voor42 zetels
  • PVV19 zetels
  • FVD7 zetels
  • Groep Markuszower7 zetels
  • BBB3 zetels
  • DENK3 zetels
  • SP3 zetels
Tegen108 zetels
  • D6626 zetels
  • VVD22 zetels
  • PRO20 zetels
  • CDA18 zetels
  • JA219 zetels
  • ChristenUnie3 zetels
  • PvdD3 zetels
  • SGP3 zetels
  • 50PLUS2 zetels
  • Keijzer1 zetel
  • Volt1 zetel
Waarom dit opvalt

De motie werd verworpen met 42 stemmen voor en 108 tegen, bij 150 geregistreerde zetels en 76 nodig voor een meerderheid. De Kamer gaf het kabinet daarmee geen afzonderlijke opdracht om bij ieder nieuw luchtvaartbeleid een betaalbaarheidstoets voor huishoudens te publiceren.

Zien en horen

De stemming in 20 seconden

Het geregistreerde stemmoment bij deze motie, met de tekstuele uitslag ernaast.

Uitslag
Verworpen
Datum
2 juli 2026
Duur
13 seconden

Tekstbeschrijving

AankondigingDe voorzitter kondigt de motie-El Abassi over bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk maken (29665, nr. 611) aan.

UitslagDe geregistreerde uitslag is verworpen.

Beeld: Tweede Kamer der Staten-Generaal (bewerkt)

Controlelaag

Bronnen en onderbouwing

Bekijk per bron wat erin staat, waarom Panopta haar gebruikt en waar de onderbouwing ophoudt.

  1. 1

    Motie van het lid El Abassi over bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk maken

    Tweede Kamer Open Data 30 juni 2026

    Open bron bij Tweede Kamer Open Data
    Bekijk Panopta's onderbouwing

    Samenvatting van de bron

    De officiële motiebron legt het ingediende verzoek, de indieners en de formele reikwijdte vast.

    Waarom relevant voor dit besluit

    Panopta gebruikt deze bron voor de vraag wat de Kamer precies is voorgelegd.

    Hiervoor gebruikt

    • Ismail el Abassi diende het verzoek op 30 juni 2026 in.
    • Ismail el Abassi vroeg om betaalbaarheid voor huishoudens expliciet mee te nemen in nieuw luchtvaartbeleid.
    • Het verzoek richt zich aan de regering en betreft de voorbereiding van nieuw luchtvaartbeleid.

    Wat deze bron niet bewijst

    De motietekst bewijst niet dat het verzoek is uitgevoerd of welk praktisch effect later ontstaat.

  2. 2

    Stemmingsregistratie: verworpen

    Tweede Kamer Open Data 2 juli 2026

    Open bron bij Tweede Kamer Open Data
    Bekijk Panopta's onderbouwing

    Samenvatting van de bron

    De officiële stemmingsregistratie legt de uitslag en de geregistreerde stemrichting vast.

    Waarom relevant voor dit besluit

    Panopta gebruikt deze bron voor de formele uitkomst en de volledige stemverdeling.

    Hiervoor gebruikt

    • 2 juli 2026
    • De Kamer verwierp de motie op 2 juli 2026 met 42 stemmen voor en 108 tegen.
    • De Kamer verwierp het verzoek met 42 stemmen voor en 108 tegen.

    Wat deze bron niet bewijst

    De registratie verklaart niet waarom een fractie zo stemde en bewijst geen uitvoering van het verzoek.

  3. 3

    Motie-El Abassi over de effecten van luchtvaartbeleid op de betaalbaarheid voor huishoudens

    Officiële bekendmakingen 30 juni 2026 official_motion_text

    Open bron bij Officiële bekendmakingen
    Bekijk Panopta's onderbouwing

    Samenvatting van de bron

    De integrale motietekst vraagt de regering om bij nieuw luchtvaartbeleid expliciet inzicht te geven in de effecten op betaalbaarheid voor huishoudens.

    Waarom relevant voor dit besluit

    Levert het volledige dictum en maakt zichtbaar dat doelgroep, beleidsgrens en rekenmethode niet zijn uitgewerkt.

    Hiervoor gebruikt

    • De motie vraagt om bij nieuw luchtvaartbeleid de effecten op de betaalbaarheid voor huishoudens expliciet inzichtelijk te maken.
    • Zij definieert niet welke beleidsmaatregelen, huishoudgroepen, kosten, inkomensgrens of referentieperiode in zo'n toets moeten komen.
    • Maak bij nieuw luchtvaartbeleid expliciet inzichtelijk wat de effecten zijn op de betaalbaarheid voor huishoudens.
    • De motie definieert geen betaalbaarheidsmaat, huishoudgroepen, beleidsmaatregelen, prijsgrens, inkomensgrens, rekenmethode of rapportagetermijn.
    • Niet vastgelegd is wanneer een vliegreis voor een huishouden betaalbaar heet en of de toets naar inkomen, huishoudtype, reisdoel of bestemming moet uitsplitsen.
    • De motie bakent nieuw luchtvaartbeleid niet af; daardoor is onduidelijk of alleen prijsmaatregelen of ook capaciteit, geluid, bereikbaarheid en verduurzaming zouden meetellen.
    • Ismail el Abassi vroeg om betaalbaarheid voor huishoudens expliciet mee te nemen in nieuw luchtvaartbeleid.
    • Het dictum vraagt om de gevolgen voor betaalbaarheid bij nieuw luchtvaartbeleid expliciet inzichtelijk te maken.
    • De gevraagde handeling is het zichtbaar maken van effecten voordat of wanneer nieuw luchtvaartbeleid wordt gemaakt.
    • Het verzoek richt zich aan de regering en betreft de voorbereiding van nieuw luchtvaartbeleid.

    Wat deze bron niet bewijst

    De publicatie bevat een verzoek om inzicht, geen uitgevoerde betaalbaarheidstoets en geen berekend effect op huishoudens.

  4. 4

    Vliegbelasting

    Belastingdienst geraadpleegd 13 augustus 2026 official_tax_rate_and_scope

    Open bron bij Belastingdienst
    Bekijk Panopta's onderbouwing

    Samenvatting van de bron

    De Belastingdienst beschrijft het tarief, de belastingplicht en uitzonderingen voor de Nederlandse vliegbelasting in 2026.

    Waarom relevant voor dit besluit

    Geeft één actuele en afgebakende prijscomponent die relevant is voor de betaalbaarheidsvraag, zonder die gelijk te stellen aan de ticketprijs.

    Hiervoor gebruikt

    • In 2026 bedraagt de vliegbelasting € 30,25 per vertrekkende passagier per vlucht; transferpassagiers zijn uitgezonderd.
    • De luchthaven brengt de belasting in rekening bij de luchtvaartmaatschappij, maar de bron schrijft niet voor hoeveel daarvan in elke ticketprijs terechtkomt.
    • vliegbelasting per vertrekkende passagier per vlucht; geen volledige ticketprijs
    • De belasting geldt voor vertrekkende passagiers van twee jaar en ouder, met uitzondering van transferpassagiers; de uiteindelijke ticketprijs kan daarnaast uit veel andere componenten bestaan.
    • Voor 2026 is de vliegbelasting € 30,25 per vertrekkende passagier per vlucht, met een uitzondering voor transferpassagiers.

    Wat deze bron niet bewijst

    Het wettelijke tarief is geen volledige ticketprijs en toont niet welk deel luchtvaartmaatschappijen aan verschillende reizigers doorberekenen.

  5. 5

    Wet differentiatie vliegbelasting

    Eerste Kamer der Staten-Generaal geraadpleegd 13 augustus 2026 official_legislation_and_timeline

    Open bron bij Eerste Kamer der Staten-Generaal
    Bekijk Panopta's onderbouwing

    Samenvatting van de bron

    De wetgevingspagina beschrijft de aanvaarde differentiatie van vliegbelasting naar drie afstandsklassen en de geplande inwerkingtreding op 1 januari 2027.

    Waarom relevant voor dit besluit

    Geeft een concrete toekomstige beleidswijziging en controlepunten naast de verworpen algemene betaalbaarheidsmotie.

    Hiervoor gebruikt

    • Vanaf 1 januari 2027 wordt de vliegbelasting gedifferentieerd naar drie afstandsklassen op basis van de eindbestemming.
    • Dat belastingstelsel is afzonderlijk wettelijk vastgesteld en is niet ontstaan door de verworpen motie.
    • wettelijk tariefstelsel voor vliegbelasting naar eindbestemming
    • De drie klassen tonen hoe één belasting wordt vormgegeven, maar vormen geen algemene betaalbaarheidstoets voor al het nieuwe luchtvaartbeleid.
    • De Eerste Kamer aanvaardde de wet die de vliegbelasting vanaf 2027 naar afstand differentieert.
    • De commissie Financiën heeft een bespreking gepland over de tariefindeling en de Europese consultatie rond de gedifferentieerde vliegbelasting.
    • De wet laat de vliegbelasting naar drie afstandsklassen op basis van de eindbestemming overgaan.
    • De vliegbelasting is een concrete prijsmaatregel binnen het huidige beleidslandschap en valt onder fiscale wetgeving.

    Wat deze bron niet bewijst

    De wetgevingspagina beschrijft één belastingmaatregel en geen integrale toets voor huishoudelijke betaalbaarheid van al het luchtvaartbeleid.

  6. 7

    Effecten van een afstandsafhankelijke vliegbelasting

    CE Delft, in opdracht van de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Financiën mei 2025 independent_policy_analysis

    Open bron bij CE Delft, in opdracht van de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Financiën
    Bekijk Panopta's onderbouwing

    Samenvatting van de bron

    Het variantenonderzoek modelleert effecten van afstandsafhankelijke tarieven op ticketprijzen, passagiers, vluchten, luchthavens, economie en milieu.

    Waarom relevant voor dit besluit

    Laat zien welke prijseffectanalyse al bestaat en waar een uitsplitsing naar huishoudinkomen nog ontbreekt.

    Hiervoor gebruikt

    • Het onderzoek naar varianten van een afstandsafhankelijke vliegbelasting modelleert onder meer ticketprijzen, passagiers en vluchten.
    • De gerapporteerde resultaten zijn niet uitgesplitst naar huishoudinkomen en leveren daarom niet de brede betaalbaarheidstoets waarom de motie vroeg.
    • Het bestaande variantenonderzoek naar de afstandsafhankelijke vliegbelasting rapporteert geen effecten per huishoudinkomen; daarvoor blijft een afzonderlijke verdelingsanalyse nodig.

    Wat deze bron niet bewijst

    De doorgerekende varianten zijn geen analyse van ieder nieuw luchtvaartbeleid en meten geen betaalbaarheidsgrens per huishouden.